Δισκοκήλη - Κήλη Μεσοσπονδύλιου Δίσκου
Η δισκοκήλη, ή κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου, είναι η πάθηση όπου ο μαλακός πυρήνας ενός μεσοσπονδύλιου δίσκου προβάλλει εντός του σπονδυλικού σωλήνα εξαιτίας της διαρραγής του σκληρού εξωτερικού του περιβλήματος. Η σπονδυλική στήλη αποτελείται από πλήθος σπονδύλων, ανάμεσα σε καθέναν εκ των οποίων βρίσκεται ένας μεσοσπονδύλιος δίσκος, ο οποίος παρέχει στήριξη απορροφώντας τους κραδασμούς. Κάθε μεσοσπονδύλιος δίσκος αποτελείται από ένα μαλακό κέντρο, τον πολφώδη πυρήνα, που είναι γεμάτο με μια ζελατινώδη ουσία, και από ένα σκληρό εξωτερικό περίβλημα, τον ινώδη δακτύλιο. Η δισκοκήλη μπορεί να εμφανιστεί σε όλες τις μοίρες της σπονδυλικής στήλης, αυχενική, θωρακική και οσφυϊκή, ενώ η προβολή μπορεί να είναι κεντρική ή πλάγια. Σε σοβαρές περιπτώσεις, ο χειρουργός μπορεί να κρινεί απαραίτητο την διενέργεια χειρουργικής επέμβασης.
Δισκοκήλη: Αιτίες
Η δισκοκήλη μπορεί να προκληθεί από διάφορους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των εκφυλιστικών αλλαγών που σχετίζονται με την ηλικία, των τραυματισμών ή του επαναλαμβανόμενου φόρτου στη σπονδυλική στήλη. Μια κοινή αιτία εμφάνισης δισκοκήλης είναι η εκφυλιστική νόσος μεσοσπονδύλιου δίσκου. Με την πάροδο του χρόνου, οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι χάνουν την υγρασία, την ελαστικότητα και τη δομική τους ακεραιότητα, γεγονός που τους καθιστά πιο επιρρεπείς στην εμφάνιση κήλης. Παράλληλα, τυχόν ατυχήματα, πτώσεις ή άρση βαρέων αντικειμένων με ακατάλληλη τεχνική μπορεί να ασκήσουν υπερβολική πίεση στη σπονδυλική στήλη, οδηγώντας σε δισκοκήλη. Ορισμένες γενετικές καταστάσεις που επηρεάζουν τη δομή και τη σύνθεση των μεσοσπονδύλιων δίσκων μπορούν επίσης να αυξήσουν την πιθανότητα εμφάνισης κήλης.
Συμπτώματα δισκοκήλης
Τα συνηθέστερα συμπτώματα της πάθησης περιλαμβάνουν:
- Άλγος στον αυχένα ή την οσφυϊκή μοίρα
- Πόνο, μούδιασμα, καυσαλγίες σε κάποιο πόδι ή χέρι
- Αδυναμία εκτέλεσης συγκεκριμένων κινήσεων ανάλογα με την νευρική ρίζα που έχει επηρεαστεί.
Τα συμπτώματα συνήθως εμφανίζονται μετά από κάποια απότομη κίνηση (για παράδειγμα σκύψιμο), από τραυματισμό (πχ πτώση από ύψος), κατά την πρωινή έγερση, μετά από χρόνια κακή στάση του σώματος, ακόμα και μετά από έντονο βήχα ή φτέρνισμα (όταν ήδη προϋπάρχει σημαντικό πρόβλημα στον μεσοσπονδύλιο δίσκο).
Νευρολογικές επιπτώσεις δισκοκήλης
Η δισκοκήλη μπορεί να προκαλέσει συμπίεση ή ερεθισμό των νωτιαίων νεύρων ή του ίδιου του νωτιαίου μυελού. Τα συγκεκριμένα νεύρα που επηρεάζονται εξαρτώνται από τη θέση της κήλης κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης. Οι κοινές νευρολογικές επιπτώσεις μιας δισκοκήλης περιλαμβάνουν αρχικά την εμφάνιση ριζοπάθειας, δηλαδή τη συμπίεση των νευρικών ριζών που εκτείνονται από το νωτιαίο μυελό. Αυτή η κατάσταση συνήθως οδηγεί σε πόνο, μούδιασμα, μυρμήγκιασμα ή αδυναμία που ακτινοβολεί κατά μήκος της διαδρομής του προσβεβλημένου νεύρου, συχνά εκτείνεται στους γλουτούς, τα πόδια ή τα πέλματα. Η οσφυϊκή ριζοπάθεια είναι κοινώς γνωστή ως ισχιαλγία. Όταν η δισκοκήλη εντοπίζεται στην αυχενική μοίρα της σπονδυλικής στήλης, μπορεί να συμπιέσει τις νευρικές ρίζες που τροφοδοτούν τους βραχίονες και τα χέρια, προκαλώντας αυχενική ριζοπάθεια. Η αυχενική ριζοπάθεια εκδηλώνεται ως πόνος, μούδιασμα, μυρμήγκιασμα ή αδυναμία που ακτινοβολεί από τον λαιμό μέχρι τον ώμο, τον βραχίονα και μερικές φορές έως τα χέρια και τα δάχτυλα. Ριζοπάθεια εμφανίζεται συνήθως όταν η δισκοκήλη είναι πλάγια.
Όταν η δισκοκήλη είναι κεντρική και συμβαίνει στην αυχενική ή θωρακική μοίρα της σπονδυλικής στήλης, τότε δημιουργείται μυελοπάθεια. Η μυελοπάθεια αφορά τη συμπίεση του ίδιου του νωτιαίου μυελού. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε διάφορα νευρολογικά ελλείμματα, όπως δυσκολία με τις λεπτές κινητικές δεξιότητες, τον συντονισμό και την ισορροπία, καθώς και αλλαγές στην αισθητηριακή αντίληψη και στη λειτουργία του εντέρου ή της ουροδόχου κύστης.
Δισκοκήλη: Θεραπεία
Οι θεραπευτικές επιλογές για την κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου εξαρτώνται από τη σοβαρότητα των συμπτωμάτων και τον αντίκτυπό τους στην καθημερινή ζωή. Οι μη χειρουργικές προσεγγίσεις είναι συνήθως η πρώτη γραμμή θεραπείας και μπορεί να περιλαμβάνουν περιορισμό των δραστηριοτήτων του ασθενούς, αναλγητική/αντιφλεγμονώδη φαρμακευτική αγωγή και πιθανώς φυσιοθεραπευτική αντιμετώπιση. Παράλληλα, εξαιρετικά αποτελέσματα επιδεικνύουν οι επισκληρίδιες εγχύσεις στην αντιμετώπιση του πόνου στη μέση λόγω δισκοκήλης. Αυτή η διαδικασία περιλαμβάνει την προσεκτική χορήγηση ενός συνδυασμού κορτικοστεροειδούς και τοπικού αναισθητικού στον επισκληρίδιο χώρο που περιβάλλει τα νεύρα. Μειώνοντας τη φλεγμονή και μουδιάζοντας τα σήματα πόνου, αυτές οι εγχύσεις παρέχουν σημαντική ανακούφιση και συνεισφέρουν στην ανάκτηση της κινητικότητας και της ποιότητας ζωής των ασθενών.
Στις περιπτώσεις που χρειάζεται χειρουργική αντιμετώπιση, όπως για παράδειγμα όταν εντοπίζεται ιδιαίτερα μεγάλου μεγέθους δισκοκήλη ή σε περίπτωση ύπαρξης νευρολογικής σημειολογίας, τότε για την δισκοκήλη ενδείκνυται η μικροδισκεκτομή – ενδοσκοπική δισκεκτομή. Η ενδοσκοπική χειρουργική της σπονδυλικής στήλης επιτυγχάνει την ανακούφιση της πίεσης στα προσβεβλημένα νεύρα και την προώθηση της επούλωσης. Η επιλογή της κατάλληλης τεχνικής είναι πλήρως εξατομικευμένη ανάλογα με τις απαιτήσεις της κάθε μεμονωμένης περίπτωσης. Ο Χειρουργός Σπονδυλικής Στήλης Δρ. Θεολόγος Θεολόγου και η ομάδα του Theospine είναι αφοσιωμένοι στην παροχή της βέλτιστης φροντίδας και τη διαμόρφωση εξατομικευμένων θεραπευτικών σχεδίων προκειμένου να βοηθήσουν τους ασθενείς να ανακτήσουν την ποιότητα ζωής τους.
Κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου: Αποκατάσταση μετά την επέμβαση
Ο χρόνος ανάρρωσης εξαρτάται από τη θεραπεία που επιλέχθηκε, από το είδος της εργασίας του ασθενούς και από τη γενική του φυσική κατάσταση.
Μετά από συντηρητική αγωγή η βελτίωση συνήθως γίνεται αισθητή μέσα σε 4 έως 6 εβδομάδες, εφόσον ακολουθούνται οι οδηγίες του γιατρού και το πρόγραμμα φυσικοθεραπείας. Ο πόνος στο πόδι ή στο χέρι υποχωρεί συνήθως σταδιακά, ενώ το μούδιασμα μπορεί να χρειαστεί περισσότερο χρόνο για να εξαφανιστεί.
Μετά από χειρουργείο ελάχιστης επεμβατικότητας οι περισσότεροι ασθενείς σηκώνονται και περπατούν την ίδια ημέρα της επέμβασης. Ο πόνος στο πόδι συχνά βελτιώνεται αισθητά αμέσως μόλις ελευθερωθεί το νεύρο, ενώ ο πόνος στο σημείο της τομής υποχωρεί μέσα σε λίγες ημέρες.
Οι πρώτες δύο εβδομάδες είναι περίοδος προσοχής. Συνιστάται καθημερινό περπάτημα, ενώ αποφεύγονται το σήκωμα βάρους, το απότομο σκύψιμο και οι στροφές του κορμού. Η επιστροφή σε γραφειακή εργασία γίνεται συχνά μέσα σε 1 έως 3 εβδομάδες. Η οδήγηση επιτρέπεται συνήθως όταν ο ασθενής κάθεται άνετα και δεν παίρνει ισχυρά παυσίπονα. Η βαριά χειρωνακτική εργασία και ο αθλητισμός επανέρχονται σταδιακά, συνήθως σε 6 έως 12 εβδομάδες, πάντα με την έγκριση του χειρουργού.
Μετά την αρχική επούλωση, η φυσικοθεραπεία βοηθά στην ενδυνάμωση των μυών του κορμού, στην αποκατάσταση της κινητικότητας και στην εκμάθηση σωστών κινήσεων. Είναι από τα πιο σημαντικά εργαλεία για να μειωθεί ο κίνδυνος υποτροπής.
Σε ένα μικρό ποσοστό ασθενών η κήλη μπορεί να ξαναεμφανιστεί στο ίδιο επίπεδο, συνήθως μέσα στους πρώτους μήνες. Ο κίνδυνος δεν μηδενίζεται με καμία τεχνική, αλλά μειώνεται σημαντικά με την τήρηση των οδηγιών, την ενδυνάμωση και τη σωστή στάση σώματος.
Δισκοκήλη: Πρόληψη
Αφού είδαμε τι είναι η κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου και πώς δημιουργείται, μπορούμε να δούμε και πώς προλαμβάνεται. Η φυσιολογική φθορά των δίσκων με την ηλικία δεν μπορεί να σταματήσει εντελώς. Μπορείτε όμως να μειώσετε σημαντικά την επιβάρυνσή τους και τον κίνδυνο εμφάνισης ή υποτροπής μιας κήλης δίσκου.
Η τακτική άσκηση είναι το σημαντικότερο προληπτικό μέτρο. Το περπάτημα, η κολύμβηση και οι ασκήσεις ενδυνάμωσης του κορμού, όπως οι ασκήσεις σταθεροποίησης ή το pilates υπό καθοδήγηση, δυναμώνουν τους μύες που στηρίζουν τη σπονδυλική στήλη. Καλό είναι το πρόγραμμα να ξεκινά σταδιακά και, αν έχετε ήδη ιστορικό δισκοκήλης, να σχεδιάζεται με τη βοήθεια φυσικοθεραπευτή.
Όταν σηκώνετε κάτι από το έδαφος, λυγίστε τα γόνατα και τους γοφούς αντί για τη μέση. Κρατήστε το αντικείμενο κοντά στο σώμα και αποφύγετε να στρίβετε τον κορμό ενώ το κρατάτε. Για βαριά αντικείμενα ζητήστε βοήθεια.
Αν εργάζεστε σε γραφείο, ρυθμίστε την καρέκλα ώστε τα πόδια να πατούν στο έδαφος και η μέση να στηρίζεται. Η οθόνη πρέπει να βρίσκεται στο ύψος των ματιών, ώστε να μη σκύβει ο αυχένας. Σηκωθείτε και περπατήστε για λίγο κάθε 30 έως 45 λεπτά.
Η διατήρηση φυσιολογικού σωματικού βάρους μειώνει τη μόνιμη επιβάρυνση των δίσκων της μέσης. Η διακοπή του καπνίσματος βοηθά τους δίσκους να διατηρούν καλύτερη θρέψη και να φθείρονται πιο αργά.
Νευροχειρουργός σπονδυλικής στήλης ή ορθοπαιδικός;
Τη χειρουργική της σπονδυλικής στήλης ασκούν τόσο νευροχειρουργοί όσο και ορθοπαιδικοί χειρουργοί με εξειδίκευση στη σπονδυλική στήλη. Και οι δύο ειδικότητες εκπαιδεύονται στην αντιμετώπιση της δισκοκήλης. Πιο σημαντικό από τον τίτλο της ειδικότητας είναι πόσο συστηματικά ασχολείται ο γιατρός με τη συγκεκριμένη πάθηση και ποιες τεχνικές εφαρμόζει.
Ένας καλός ειδικός δεν βιάζεται να προτείνει χειρουργείο. Αφιερώνει χρόνο για να εξηγήσει στον ασθενή τι είναι η κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου στη δική του περίπτωση. Εξετάζει ο ίδιος τον ασθενή, συσχετίζει τη μαγνητική με τα συμπτώματα και εξηγεί με κατανοητό τρόπο όλες τις επιλογές, μαζί με τα πλεονεκτήματα και τους κινδύνους τους.
Πολύ σημαντικό είναι επίσης, εφόσον το χρειάζεστε, να λάβετε μια δεύτερη γνώμη. Η δεύτερη γνώμη είναι απολύτως θεμιτή όταν προτείνεται επέμβαση, εκτός αν πρόκειται για επείγουσα κατάσταση. Οι έμπειροι χειρουργοί τη θεωρούν φυσιολογικό μέρος της διαδικασίας. Έχετε μαζί σας τις απεικονιστικές εξετάσεις σε ψηφιακή μορφή και τις προηγούμενες γνωματεύσεις.